Ga naar hoofdinhoud
Your session has expired. Reloading...
Hormonen

SHBG: het eiwit dat testosteron en oestradiol bindt en wat een afwijkende waarde betekent

SHBG, voluit sex hormoon bindend globuline, is volgens de NVKC een eiwit dat door de lever wordt geproduceerd en testosteron en oestradiol sterk aan zich kan binden. Het SHBG vervoert die hormonen volgens de NVKC in een inactieve vorm via het bloed door het lichaam, en geslachtshormonen die aan een eiwit als SHBG vastzitten, kunnen volgens MedlinePlus niet met de weefsels samenwerken.

Bij een hoog SHBG is er volgens de NVKC waarschijnlijk minder testosteron vrij beschikbaar dan de totale testosteronwaarde doet verwachten, en bij een laag SHBG waarschijnlijk meer. Hoeveel SHBG er in het bloed zit, laat alleen een bloedtest zien.

Star-SHL hanteert voor mannen van 20 tot 49 jaar 18,3 tot 54,1 nmol/l en voor vrouwen van 20 tot 49 jaar 32,4 tot 128 nmol/l.

Beoordeling door arts inbegrepen

SHBG is een eiwit uit de lever dat testosteron en oestradiol bindt en in een inactieve vorm door het bloed vervoert. Bij een verhoogd SHBG is er volgens de NVKC waarschijnlijk minder testosteron vrij beschikbaar dan de totale testosteronwaarde doet verwachten.

  • Voor SHBG hanteert Star-SHL bij mannen van 20 tot 49 jaar 18,3 tot 54,1 nmol/l en bij vrouwen van 20 tot 49 jaar 32,4 tot 128 nmol/l; Certe en Diagnostiek voor U geven voor 19 tot 49 jaar 18 tot 54 nmol/L voor mannen en 32 tot 128 nmol/L voor vrouwen.
  • De SHBG-referentiewaarden hangen volgens de NVKC af van de testmethode, en een uitslag hoort te worden vergeleken met de referentiewaarden van het laboratorium dat de test heeft uitgevoerd.
  • Een laag SHBG kan volgens MedlinePlus onder meer samenhangen met een traag werkende schildklier, diabetes type 2 of insulineresistentie en obesitas, een hoog SHBG onder meer met leverziekte en een te snel werkende schildklier.

Referentiewaarden

Bekijk de waarde die voor jou geldt:

Kies man of vrouw — dit bereik verschilt per geslacht.

Vul je leeftijd in — dit bereik verandert met de leeftijd.

Dit bereik hangt ook af van bijvoorbeeld cyclusfase of afnamemateriaal; de gemarkeerde rijen gelden voor jouw groep.

Jouw referentiewaarde
nmol/l
18,3 128 nmol/l
Referentiewaarden per groep, in nmol/l
Man · 20–49 jaar 18,3–54,1 nmol/l
18,3 54,1
Man · 50 jaar en ouder 20,6–76,7 nmol/l
20,6 76,7
Vrouw · 20–49 jaar 32,4–128 nmol/l
32,4 128
Vrouw · 50 jaar en ouder 27,1–128 nmol/l
27,1 128
18,3 128 nmol/l

Bijsluiterwaarde: 5e-95e percentiel per subgroep (n = 241 mannen 20-49 jaar; 174 mannen 50 jaar en ouder; 166 vrouwen 20-49 jaar; 177 vrouwen 50 jaar en ouder), bij nuchtere bloedafname tussen 06.30 en 14.00 uur. Het referentiecohort bestond uit niet-zwangere volwassenen met een BMI van 30 of lager die geen anticonceptie of relevante medicatie gebruikten. Een hormoonreferentiewaarde is assay-specifiek; deze waarden gelden voor de Roche Elecsys-methode (CE-bijsluiter). Belangrijk bij de interpretatie: SHBG hangt samen met de lichaamssamenstelling — gewicht, BMI en middel-heupratio hangen omgekeerd samen met SHBG, en een verlaagd SHBG wordt gezien bij overgewicht, insulineresistentie en hypothyreoidie. De pil, zwangerschap en hyperthyreoidie verhogen SHBG juist, en hormoontherapie na de menopauze verandert SHBG afhankelijk van de toedieningsvorm. Gebruikt u anticonceptie of hormoontherapie, of bent u zwanger, dan is deze referentiewaarde niet op u van toepassing.

Bron: Roche Diagnostics Referentiepopulatie: Roche referentiecohort (Elecsys SHBG bijsluiter CE, studie CIM 000669; nuchter, BMI 30 of lager, niet zwanger, geen anticonceptie)

Referentiewaarden kunnen variëren tussen laboratoria. Wanneer u een test bestelt, beoordeelt een BIG-geregistreerde arts uw persoonlijke resultaten in context. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.

Check je eigen waarde

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): wat Nederlandse laboratoria hanteren

Referentiewaarden per groep, in nmol/l
Star-shl · Man · 20–49 jaar 18,3–54,1 nmol/l
18,3 54,1
Star-shl · Man · 50 jaar en ouder 20,6–76,7 nmol/l
20,6 76,7
Star-shl · Vrouw · 20–49 jaar 32,4–128,0 nmol/l
32,4 128
Star-shl · Vrouw · 50 jaar en ouder 27,1–128,0 nmol/l
27,1 128
Unilabs · Vrouw · 17 jaar en ouder 20–155 nmol/l
20 155
Unilabs · Man · 19 jaar en ouder 14–71 nmol/l
14 71
Certe · Vrouw · 19–49 jaar 32–128 nmol/L
32 128
Certe · Vrouw · 49 jaar en ouder 27–128 nmol/L
27 128
Certe · Man · 19–49 jaar 18–54 nmol/L
18 54
Certe · Man · 49 jaar en ouder 21–77 nmol/L
21 77
Diagnostiek voor U · Vrouw · 19–49 jaar 32–128 nmol/L
32 128
Diagnostiek voor U · Vrouw · 50 jaar en ouder 27–128 nmol/L
27 128
Diagnostiek voor U · Man · 19–49 jaar 18–54 nmol/L
18 54
Diagnostiek voor U · Man · 50 jaar en ouder 21–77 nmol/L
21 77
0 170,5 nmol/l

Bron: Star-shl

Bron: Unilabs

Bron: Certe

Bron: Diagnostiek voor U

Elke waarde zoals het laboratorium die zelf publiceert, opgehaald in 2026.

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): wat deze test meet

De SHBG-test meet volgens de NVKC de hoeveelheid SHBG in het bloed, en de laboratoria geven de uitslag in nanomol per liter (nmol/l of nmol/L). De referentiewaarden hangen volgens de NVKC af van de gebruikte testmethode, die per laboratorium kan verschillen: Star-SHL meet met een elektrochemiluminescentie-immunoassay, Certe met een ECLIA volgens het sandwichprincipe en Unilabs met een 2-staps immunometrische immunoassay.

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): waarom deze waarde ertoe doet

SHBG wordt volgens de NVKC gemeten om de hoeveelheid vrij, biologisch beschikbaar testosteron te bepalen. Normaal is volgens de NVKC bij mannen ongeveer 50% en bij vrouwen ongeveer 75% van het testosteron aan SHBG gebonden; de rest is zwak gebonden aan albumine, een ander bloedeiwit, of ongebonden, en die twee vormen zijn volgens de NVKC de snel beschikbare vormen. Testosteron remt volgens de NVKC de aanmaak van SHBG, terwijl oestradiol die aanmaak juist stimuleert.

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): zo verloopt het bloedonderzoek

Verwijzing
Geen verwijzing van de huisarts nodig. Na de bestelling regelen wij de verwijzing via ZorgDomein, binnen één werkdag; bestellingen na 17:00 uur of in het weekend starten de volgende werkdag. ZorgDomein mailt een barcode, en die barcode is wat de priklocatie nodig heeft.
Afname
Bloedafname uit een ader in de arm, op een priklocatie van een partnerlaboratorium. Geen thuistest, geen vingerprik.
In welke test
Hormoon-checkup man · €169,- · Hormoon-checkup vrouw · €169,-
Waar
650+ priklocaties van onafhankelijke laboratoria door heel Nederland. Priklocaties

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): zo bereid je je voor

  1. Liefst in de ochtend

    Aanbevolen

    In de ochtend geprikt is deze waarde het best te vergelijken met de referentiewaarden. Plan de afname als het kan vóór 10:00.

  • Water drinken mag altijd. Drink vooraf gewoon, dat maakt het prikken makkelijker.
  • Neem je medicijnen gewoon in, tenzij je eigen arts iets anders heeft gezegd.

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): wanneer is meten zinvol?

SHBG wordt volgens de NVKC bepaald bij onderzoek naar de balans van de geslachtshormonen, bij klachten van onvruchtbaarheid en verminderd libido bij mannen en vrouwen, en bij stoornissen van de menstruatiecyclus of overmatige haargroei bij vrouwen. Meestal vraagt de arts SHBG volgens de NVKC aan in combinatie met onder meer totaal testosteron, omdat de combinatie een schatting geeft van het actieve, vrije testosteron.

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): klachten bij een te hoge of te lage waarde

Lage waarden

Bij een verlaagd SHBG is er volgens de NVKC waarschijnlijk meer testosteron vrij beschikbaar dan verwacht op basis van de totale testosteronwaarde. Een laag SHBG kan volgens MedlinePlus onder meer samenhangen met een traag werkende schildklier, diabetes type 2 of insulineresistentie, obesitas, overmatig gebruik van steroïden of anabole steroïden en, bij vrouwen, het polycysteus ovariumsyndroom (PCOS), een aandoening van het vrouwelijke voortplantingssysteem.

Hoge waarden

Bij een verhoogd SHBG is er volgens de NVKC waarschijnlijk minder testosteron vrij beschikbaar dan verwacht op basis van de totale testosteronwaarde. Een hoog SHBG kan volgens MedlinePlus samenhangen met leverziekte, een te snel werkende schildklier, bepaalde eetstoornissen, oestrogeenhoudende medicijnen zoals de anticonceptiepil of hormoontherapie in de overgang bij vrouwen, en een verminderde aanmaak van geslachtshormonen bij mannen.

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): oorzaken van een te lage of te hoge waarde

Wat de waarde verlaagt

  • Traag werkende schildklier

    Een traag werkende schildklier kan samenhangen met een laag SHBG.

  • Diabetes type 2 of insulineresistentie

    Diabetes type 2 of insulineresistentie kan samenhangen met een laag SHBG.

  • Obesitas

    Obesitas of ernstig overgewicht kan samenhangen met een laag SHBG.

  • Overmatig gebruik van steroïden of anabole steroïden

    Overmatig gebruik van steroïden en/of anabole steroïden kan samenhangen met een laag SHBG.

  • PCOS bij vrouwen

    Bij vrouwen kan het polycysteus ovariumsyndroom (PCOS) samenhangen met een laag SHBG.

Wat de waarde verhoogt

  • Leverziekte

    Leverziekte kan samenhangen met een hoog SHBG.

  • Te snel werkende schildklier

    Een te snel werkende schildklier kan samenhangen met een hoog SHBG.

  • Bepaalde eetstoornissen

    Bepaalde eetstoornissen kunnen samenhangen met een hoog SHBG.

  • Oestrogeenhoudende medicijnen bij vrouwen

    Bij vrouwen kunnen oestrogeenhoudende medicijnen, zoals de anticonceptiepil of hormoontherapie in de overgang, samenhangen met een hoog SHBG.

  • Verminderde aanmaak van geslachtshormonen bij mannen

    Bij mannen kan een verminderde aanmaak van geslachtshormonen samenhangen met een hoog SHBG.

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): leefstijl en deze waarde

Een afwijkend SHBG bespreekt u met uw huisarts. De SHBG-uitslag hoort volgens de NVKC te worden vergeleken met de referentiewaarden van het laboratorium dat de test heeft uitgevoerd. Medicijnen met hormonen, zoals de anticonceptiepil, oestrogeentherapie of anabole steroïden, kunnen volgens MedlinePlus het SHBG beïnvloeden, en MedlinePlus raadt aan geen medicijnen te stoppen tenzij de arts dat zegt.

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen SHBG en vrij testosteron?

SHBG is volgens de NVKC het eiwit dat testosteron bindt en in een inactieve vorm vervoert, en vrij testosteron is het deel dat nergens aan gebonden is. Vrij testosteron en testosteron dat zwak aan albumine, een ander bloedeiwit, gebonden is, zijn volgens de NVKC samen de snel beschikbare, bioactieve vormen.

Waarom verschillen de SHBG-referentiewaarden per laboratorium?

De SHBG-referentiewaarden hangen volgens de NVKC af van de gebruikte testmethode, die per laboratorium kan verschillen. Unilabs hanteert voor vrouwen ouder dan 17 jaar 20 tot 155 nmol/l en voor mannen ouder dan 19 jaar 14 tot 71 nmol/l, en Certe en Diagnostiek voor U geven voor vrouwen van 19 tot 49 jaar 32 tot 128 nmol/L.

Kan de pil samenhangen met een hoog SHBG?

Ja, oestrogeenhoudende medicijnen zoals de anticonceptiepil of hormoontherapie in de overgang kunnen volgens MedlinePlus bij vrouwen samenhangen met een hoog SHBG.

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): bronnen

  1. Roche Diagnostics. Elecsys SHBG, Method Sheet 03052001500 V 15.0, 2024-11 (CE). Material 03052001190 (cobas e 411 / e 601 / e 602). Verwachte waarden: 5e-95e percentiel, studie CIM 000669 (415 mannen, 343 vrouwen; nuchter, BMI <= 30, niet zwanger, geen anticonceptie). (opgehaald 2026) elabdoc-prod.roche.com
  2. Star-shl, Labbepalingen (referentiewaarden per bepaling), star-shl.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) star-shl.nl
  3. Unilabs, Bepalingenklapper (referentiewaarden per bepaling), bepalingenklapper.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenklapper.nl
  4. Certe, Bepalingenwijzer (referentiewaarden per bepaling), bepalingenwijzer.certe.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenwijzer.certe.nl
  5. Diagnostiek voor U, eLabgids (Referentiewaarden DvU), diagnostiek.getincontrol.eu, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) diagnostiek.getincontrol.eu
  6. MedlinePlus, SHBG Blood Test, U.S. National Library of Medicine, last updated 2026-01-12, geraadpleegd 2026-10-15 (opgehaald 2026) medlineplus.gov

Testproducten

Deze marker is opgenomen in de volgende testpanelen.

Medisch adviseur

Medische standaarden

Dr. Naimi ziet toe op de medische standaarden achter onze content en beoordelingen.

Medisch beleid
CIBG Ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport Officiële BIG-registratie BIG 49928676701 Opent in een nieuw tabblad

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline)

€44,-